635
คู่
มื
อหลั
กสู
ตรความปลอดภั
ยของผู้
ป่
วยขององค์
การอนามั
ยโลก: ฉบั
บสหวิ
ชาชี
พ (ฉบั
บภาษาไทย) เล่
ม 5
อาการไม่
พึ
งประสงค์
อาการไม่
พึ
งประสงค์
เป็
นอั
นตรายที่
เกิ
ดขึ้
นโดยไม่
ได้
คาดคิ
ด ถึ
งแม้
ว่
า
ได้
ท�
ำตามกระบวนการที่
ถู
กต้
องตามที่
ยานั้
นได้
ก�
ำหนดไว้
[1] ตั
วอย่
างได้
แก่
อาการแพ้
(allergic reaction) ในผู้
ป่
วยที่
ใช้
ยานั้
นเป็
นครั้
งแรก
ความคลาดเคลื่
อน
ความคลาดเคลื่
อนเป็
นความล้
มเหลวที่
จะท�
ำตามแผนที่
ตั้
งใจ หรื
อ
การน�
ำแผนที่
ผิ
ดไปใช้
[1]
เหตุ
การณ์
ที่
ไม่
พึ
งประสงค์
เป็
นอุ
บั
ติ
การณ์
หนึ่
งที่
เกิ
ดขึ้
นที่
ผู้
ป่
วยได้
รั
บอั
นตราย [1]
เหตุ
การณ์
ที่
ไม่
พึ
งประสงค์
จากยา
เหตุ
การณ์
ที่
ไม่
พึ
งประสงค์
ที่
อาจป้
องกั
นได้
ที่
เกี่
ยวกั
บการใช้
ยา (เช่
น
ที่
เป็
นผลจากความคลาดเคลื่
อน) หรื
อ อาจป้
องกั
นไม่
ได้
(เช่
น การแพ้
ยาที่
ไม่
สามารถคาดการณ์
ได้
ที่
เกิ
ดขึ้
นในขณะที่
ผู
้
ป่
วยใช้
ยาเป็
นครั้
งแรก ดั
งที่
ได้
อธิ
บายข้
างต้
น)
อาการไม่
พึ
งประสงค์
จากยา
เป็
นการตอบสนองใดๆ ต่
อยาทั้
งที่
เป็
นพิ
ษและไม่
ได้
ตั้
งใจ ค�
ำจ�
ำกั
ด
ความขององค์
การอนามั
ยโลกรวมการได้
รั
บอั
นตรายที่
มี
สาเหตุ
จากยา โดย
ไม่
ได้
รวมกรณี
ของอั
นตรายจากยาที่
มี
สาเหตุ
จากความคลาดเคลื่
อน
ความคลาดเคลื่
อนทางยา
เป็
นเหตุ
การณ์
ที่
ป้
องกั
นได้
ที่
อาจเป็
นสาเหตุ
หรื
อน�
ำไปสู
่
การใช้
ยา
ที่
ไม่
เหมาะสม หรื
อผลเสี
ยต่
อผู
้
ป่
วย ในขณะที่
ยาอยู
่
ในความควบคุ
มของ
ผู้
ให้
บริ
การสุ
ขภาพ ผู้
ป่
วย หรื
อผู้
บริ
โภค [2] เหตุ
การณ์
เช่
นนั้
นอาจสั
มพั
นธ์
กั
บการปฏิ
บั
ติ
ของบุ
คลากร ผลิ
ตภั
ณฑ์
สุ
ขภาพ หั
ตถการและระบบต่
างๆ
ซึ่
งประกอบด้
วย การสั่
งยา การสื่
อสารในการสั่
งยา การเตรี
ยมยา (การท�
ำ
ฉลากยา การบรรจุ
และแยกประเภท) การปรุ
งยา การจ่
ายยา การกระจาย